DCAT-AP Vlaanderen

Dit document beschrijft een applicatieprofiel, in dit geval DCAT-AP Vlaanderen. Dit applicatieprofiel beantwoordt de vraag over hoe het corresponderende domeinmodel in de praktijk kan toegepast worden. Daarbij worden de beperkingen (kardinaliteit, codelijsten) toegelicht en de overeenkomstige (RDF) termen opgelijst.

Samenvatting

Dit applicatieprofiel beschrijft Open Data Catalogi in Vlaanderen. DCAT-AP Vlaanderen (DCAT-AP VL) is een verdere specialisatie van DCAT-AP.

De applicatie waarop dit profiel betrekking heeft is een Open Data Portaal in Vlaanderen. Open Data portalen zijn catalogussen van Open Data datasets. Ze hebben als belangrijkste doelstelling het vindbaar maken van data en hierdoor het hergebruik ervan te stimuleren. Open Data portalen vervullen een centrale rol in de overheidsopdracht om de toegankelijkheid tot overheidsinformatie te realiseren. Met dit applicatieprofiel bevorderen we de uniformiteit van de beschikbare informatie over datasets. Tevens vereenvoudigen we het aggregatie proces van meerdere Open Data Catalogi.

Dit document bevat de verplichte elementen en bijkomende elementen waarover DCAT-AP Vlaanderen een uitspraak doet. Aanbevolen en optionele informatie waarvoor geen bijkomende afspraken in de context van DCAT-AP Vlaanderen zijn, zijn niet opgenomen in dit document. Hiervoor verwijzen we naar de DCAT-AP specificatie zelf.

Status van dit document

Dit applicatieprofiel dient om het specifieke gebruik van de entiteiten relevant voor de beschreven applicatie te verduidelijken.

Op 13/06/2019 werd dit document als Standaard aanvaard door de werkgroep Datastandaarden OSLO, en zal deze beslissing ter bekrachting voorgeleggen aan het stuurorgaan Vlaams Informatie- en ICT-beleid. Deze standaard heeft het statuut van ‘vrijwillig toe te passen’.

Feedback op deze specificatie kan gegeven worden als een topic in onze publieke reviewdiscussielijst.

Licentie

Deze specificatie van Informatie Vlaanderen is gepubliceerd onder de "Modellicentie Gratis Hergebruik - v1.0".

Conformiteit

Een applicatieprofiel is een specificatie voor gegevensuitwisseling dat bijkomende beperkingen introduceert voor het toepassen van vocabularia. Dergelijke bijkomende beperkingen kunnen de volgende elementen bevatten:

  • verfijning van de terminologie (klassen en eigenschappen) consistent met de semantiek uit de betreffende specificaties met een welbepaald gebruik als doel;
  • externe terminologie (klassen en eigenschappen) gebruikt voor nieuwe/extra termen die niet in de bestaande vocabularia voorkomen.

Om conform te zijn met dit applicatieprofiel, geldt voor een implementatie dat ze:

  • MOET conform zijn aan de verplichtingen van DCAT-AP.
  • MOET Voor elke klasse steeds de eigenschappen bevatten die als minimum kardinaliteit 1 hebben.
  • MAG NIET meer dan 1 instantie bevatten van eigenschappen die 1 als maximum kardinaliteit hebben.
  • MAG terminologie (klassen en eigenschappen) gebruiken op een manier die consistent is met haar semantiek (definitie, gebruik, domein en bereik).
  • MAG uitgebreid worden met klassen en eigenschappen van andere datamodellen (vocabularia) die niet overlappen met terminologie vermeld in dit document of in DCAT-AP.
  • PAST maximaal de algemene en specifieke gebruiksadviezen toe.

Algemene gebruikadviezen

  • Zorg voor stabiele identificatoren voor datasets, en waar mogelijk ook voor alle andere vermelde entiteiten.
  • Voor temporele informatie wordt verwacht dat de tijdszone wordt meegegeven.
  • Gebruik enkel absolute URLs. Dan is blijft onder alle verwerkingsoperaties van de catalogus de URL identiek en is er geen kwaliteitsverlies voor de gebruiker.
  • Indien gekozen wordt om de geografische beschrijving als een geometrie mee te geven, dan wordt best gekozen voor een beschrijving met expliciete vermelding van het gebruikte Coordinaten Referentie Systeem (CRS).
  • Beschrijvende informatie zoals titels en beschrijvingen zijn taalafhankelijk. Voorzie voor elke taal slechts één waarde.

Overzicht

In dit document wordt correct gebruik van de volgende entiteiten toegelicht:
| Dataset | Datasetcatalogus | Agent | Distributie | Licentiedocument |

In dit document worden de volgende datatypes toegelicht:
| Contactinfo |

Entiteiten

Dataset

Beschrijving
Een verzameling van data, gepubliseerd en/of beheerd door een bronbeheerder, en beschikbaar in een of meerdere formaten.
Gebruik
Datasets worden geïndentificeerd door hun URI. Het gebruik volgt de DCAT-AP aanbeveling https://joinup.ec.europa.eu/release/dcat-ap-how-use-identifiers-datasets-and-distributions .
Eigenschappen
Voor deze entiteit zijn de volgende eigenschappen gedefinieerd: beschrijving, contactinfo, heeft distributie, heeft uitgever, thema, titel, toegankelijkheid.
Eigenschap Verwacht Type Kardinaliteit Beschrijving Gebruik Codelijst
beschrijving TaalString 1..n Een bondige omschrijving van de dataset. Omwille van de meertaligheid kunnen er meerdere waarden zijn. De gewenste interpretatie van de cardinaliteit is: per taal slechts 1 waarde.
contactinfo Contactinfo 1..n De contactinformatie via men in contact kan treden met de verantwoordelijken van de dataset.
heeft distributie Distributie 1..n De distributie van een dataset.
heeft uitgever Agent 1 De uitgever van de dataset.
thema Code 0..n Het thema waartoe de dataset behoort. Gebruik bij voorkeur de Belgische dcat:theme lijst, al dan niet aanvullend t.o.v. andere codelijsten. De Belgische dcat:theme lijst is een uitbreiding van de verplichte Europese codelijst. Het is dus voldoende om enkel de Belgische lijst te gebruiken. Link
titel TaalString 1..n De naam van de dataset Omwille van de meertaligheid kunnen er meerdere waarden zijn. De gewenste interpretatie van de cardinaliteit is: per taal slechts 1 waarde.
toegankelijkheid Code 1 De toegankelijkheidscategorie van de dataset. De waarde hiervan is steeds publiek voor Open Data. Beperkende waarden zoals 'beperkte toegang' of 'niet-publiek' worden niet opgenomen als waarde. De waarde is dus steeds http://publications.europa.eu/resource/authority/access-right/PUBLIC . Link

Datasetcatalogus

Beschrijving
Een Open Data datasetcatalogus is een verzameling van Open Data datasets.
Eigenschappen
Voor deze entiteit zijn de volgende eigenschappen gedefinieerd: beschrijving, heeft dataset, heeft licentie, heeft uitgever, titel.
Eigenschap Verwacht Type Kardinaliteit Beschrijving Gebruik Codelijst
beschrijving TaalString 1..n Een bondige omschrijving van de datasetcatalogus. Omwille van de meertaligheid kunnen er meerdere waarden zijn. De gewenste interpretatie van de cardinaliteit is: per taal slechts 1 waarde.
heeft dataset Dataset 1..n Een dataset die behoort tot de datasetcatalogus
heeft licentie Licentiedocument 1 De licentie van de datasetcatalogus. De licentie voor het Vlaams Open Data Portaal is vastgelegd op https://data.vlaanderen.be/id/licentie/creative-commons-zero-verklaring/v1.0 .
heeft uitgever Agent 1 De uitgever van de datasetcatalogus
titel TaalString 1..n De naam van de datasetcatalogus. Omwille van de meertaligheid kunnen er meerdere waarden zijn. De gewenste interpretatie van de cardinaliteit is: per taal slechts 1 waarde.

Agent

Beschrijving
De agent in zijn rol als uitgever is de organisatie die verantwoordelijk is voor het toegankelijk maken, dus de publicatie, van een datasetcatalogus of dataset.
Gebruik
Bij voorkeur wordt de persistente identificator uit het organisatieregister gebruikt.
Eigenschappen
Voor deze entiteit zijn de volgende eigenschappen gedefinieerd: naam.
Eigenschap Verwacht Type Kardinaliteit Beschrijving Gebruik Codelijst
naam TaalString 1..n De naam van de uitgever Omwille van de meertaligheid kunnen er meerdere waarden zijn. De gewenste interpretatie van de cardinaliteit is: per taal slechts 1 waarde.

Distributie

Beschrijving
Een distributie is een vorm waarin de dataset wordt gepubliceerd. Dit kan als een filedump zijn, maar ook door een API.
Eigenschappen
Voor deze entiteit zijn de volgende eigenschappen gedefinieerd: heeft licentie, titel, toegangsURL.
Eigenschap Verwacht Type Kardinaliteit Beschrijving Gebruik Codelijst
heeft licentie Licentiedocument 1 De licentie van de distributie Omdat de voorwaarden kunnen verschillen naargelang de distributie is er gekozen om de licentie enkel op het meest granulaire niveau te behouden. Bijvoorkeur worden de Vlaamse modellicenties gebruikt.
titel TaalString 1..n Een naam voor de distributie Omwille van de meertaligheid kunnen er meerdere waarden zijn. De gewenste interpretatie van de cardinaliteit is: per taal slechts 1 waarde.
toegangsURL URI 1 De URL waar de data kan gevonden worden. Een valide absolute URL is gewenst. Relatieve URLs worden geïnterpreteerd t.o.v. het document en dat levert in de praktijk ongewenste interpretatiefouten op. Daarom worden relatieve URLs niet toegelaten.

Licentiedocument

Beschrijving
Een wettelijk document dat de voorwaarden waaronder men een resource mag gebruiken.
Gebruik
Het Vlaams Open Data decreet definieert een aantal licenties. PURIs voor de verschillende mogelijkheden zijn te vinden hier: https://data.vlaanderen.be/doc/licentie/
Eigenschappen
Voor deze entiteit worden geen bijkomende beperkingen voor eigenschappen t.o.v. DCAT-AP VL gedefinieerd .

Datatypes

Contactinfo

Beschrijving
Een beschrijving van contact informatie.
Eigenschappen
Voor dit datatype zijn de volgende eigenschappen gedefinieerd: e-mail.
Eigenschap Verwacht Type Kardinaliteit Beschrijving Gebruik Codelijst
e-mail URI 1 Het e-mail adres waarmee je contact kan opnemen Een e-mail adres in de vorm van een mailto URI volgens de standaard https://tools.ietf.org/html/rfc6068 .

JSON-LD context

(niet normatief)

Een herbruikbare JSON-LD context definitie voor dit applicatieprofiel is terug te vinden op: /doc/applicatieprofiel/DCAT-AP-VL/standaard/2019-06-13/context/DCAT-AP-VL.jsonld

SHACL template

(niet normatief)

Een herbruikbare SHACL template definitie voor dit applicatieprofiel is terug te vinden op: /doc/applicatieprofiel/DCAT-AP-VL/standaard/2019-06-13/context/DCAT-AP-VL-SHACL.ttl